Saturday, July 30, 2022

HRINGNUN THLIPUI KARAH INLAICHINNA HI SIKSIL A NI

 Inlaichinna tha

Rick Warren

30 July, 2022



"Pahnih chu pakhat ai chuan an tha zawk, an thawh chhuah that avângin. An tluk pawhin pakhat chuan a thian chu a khaiding dawn si a; mahni chauhva awm kha erawh chu a chung a pik e, a tluk chuan khaidingtu tûr a nei si lo." Thuhrilru 4:9-10.

Inlaichinnate hi kan nunah thlipui ang maia harsatna a lo thlen hian siksil (raincoat) an chang thin. Kan thian emaw, chhungkhat emawin chutiang thlipui an tawh chuan, kan inpuitawn thin a ni. Mi dang tana kan inpek thinna hi harsatna thlipui lakah kan inchhantawn thin a ni.

Thuhriltu 4:9-10 ah chuan, "Pahnih chu pakhat ai chuan an tha zawk, an thawh chhuah that avângin.

An tluk pawhin pakhat chuan a thian chu a khaiding dawn si a; mahni chauva awm kha erawh chu a chung a pik e, a tluk chuan khaidingtu tûr a nei si lo" a ti. 

I hmangaihte i chhan a ngaihna tur hun, thlipui hrâng hrang hrangte hringnunah hian a lo thleng thin a. A chang chuan, nun hian danglamna thlipuite,  a chang leh chuan ngaihdan hrisel lo thlipuite a rawn tleh thin. 

Amaherawhchu, heng zawng zawng zinga tawrhhlehawm ber chu inhnawlna hi a ni. I thian emaw, i fate emaw, i kawppuiin emaw hnawlna a tawn chuan, nang leh i chhungkhat lainate khan in pan khawm a, chu thlipui lakah phen turin a tan siksilah in ṭan a ngai a ni.

Kum tam tak liam tawhah khan kan upa ber Amy khan high school a kal ve a. Mi dang lo fuihphurtu pawl (cheer leader) nih kha a tum ve a. An enchhinna atan vawi tam tak a inzir a. A hnuah chuan a thiante chu thlan an ni a, ani erawh an hnawl a. Chu chuan a thinlung a tikeh vek a ni. A lo haw chuan a pindanah a tlan lut nghal a, a thawmhnaw dahna bawm chhungah lutin, chhuatah thu chungin a tap chiam a ni.

Kan chhungkaw zinga mi tupawh khan Amy tap kha kan hre thei vek a. Tichuan, pakhat te tein, mahni thu theuh khan, a pindanah chuan kan han kal a. A thawmhnaw dahna bawm chhuatah chuan thutpuiin kan tahpui ta a ni.

Thurawn kan pe miah lova. Thurawn kha a mamawh hek lo. "Lungngai suh. Engmah a ni tak tak hleinem" kan ti miah lova. Engmah tak tak kha a ni zawk a ni! "Tap tawh suh" pawh kan ti hek lo. Mi lungngaihna tawk mek laka thil awmze nei lo ber a ni chu thil chu. Chumi ai chuan, kan vaiin minute 30 vel kan thu a, kan tahpui zawk a ni.

Kan chhungkua chuan kha thil thleng kha kan theihnghilh tawh ngai lovang. Eng vangin? A chhan chu, kha hunah khan atan siksilah kan tan vang a ni. Thlipui dalah kan tansak a. A venghim tuah kan tang a. Kan chhungkaw zinga mi khan natna a tawk a, kan palzamsak hauh lova, sawi nepsak lah kan tum hek lo. Tihhlim pawh kan tum lova. Kan tahpui mai zawk a ni.

Chhungkaw duhawm - inthlah emaw, fa lak emaw, thlarau lamah pawh nise- thlipui lakah an inchhan vek thin a ni.

Ngaihtuah zui atan...

Engvangin nge kan chhungte lak atang hian intawiawm that kan mamawh bik em em?

Naupangin hnawlna lo tawng se, engtin nge i lo sawipui thin ber? Hmangaih takin emaw Pathian thu mil takin engtin nge i sawipui ang?

Hnawl nia an inhriatna chungchang mi dangte engtin nge sawipui i tum thin? Chu chu eng nge a that lohna?

(Lettu: Msa)

Friday, July 29, 2022

CHHUNGKUA ṬHANGLIAN TURA AN INṬANPUI TAWN DAN

 Inlaichinna tha 

By Rick Warren

— July 29, 2022 




“Kei Lalpa leh zirtîrtu mahin in ke ka sil chuan, nangni pawh in ke in insilsak tûr a ni. In chunga ka tih anga in tih vena tûrin entawn tûr ka siamsak che u a ni e.” [Johana 13:14-15] 

Chhungkaw ropui chhinchhiahna pawimawh tak chu, thisena i zawmpui chhungkua an ni emaw, fa lak anga i zawm an ni emaw, kohhran khata lawi in ni emaw – chhungkaw zia chu in ṭhanlen theihna turin in inṭanpui tawn ṭhin. Mahse, chutiang chuan engtin nge i tih? 

Mite an ṭhanlen theihna tura puih dan kawng hnih leh, a tihhnufum dan kawng hnih ka han sawi teh ang. 

In intisawt tawn ṭhin hetiang hian: 

1. *Entirna hmangin*

Hetiang hian Isua khan a zirtirte chu a kawhhmuh ṭhin. Johana 13: 14-15 chuan hetiang hian a sawi, “Kei Lalpa leh zirtîrtu mahin in ke ka sil chuan, nangni pawh in ke in insilsak tûr a ni. In chunga ka tih anga in tih vena tûrin entawn tûr ka siamsak che u a ni e.” tiin. I fate khan thuhril/thusawi (sermon) ngaihthlak chu an ning fo ang. I nunah Isua hmel erawh an hmu reng duh ang. 

2. *Thil sawihona hmangin*

Mihring nunin a thil paltlang ṭhin khirhkhan pui puite chu, i fate nen in sawiho lo a nih chuan an ṭhanlen theihna hun ṭha i bawhpelhtir a ni. Vanduaithlak takin, nu leh pa tam takten an fate thil an sawipui ho chu, hun bi te, ei in thu te, zirlai te an ni a,  mihring nuna thil pawimawh tak chu an hmaih fo.  

Deteronomy 6: 7 ah chuan hetiang hian kan hmu, “ngun takin in fate zirtîr ang che u. In chhûnga in ṭhut lai te, kawnga in kal lai te, in mut dâwnah te, in thawh dâwnah te sawi sawi ang che u.” tiin. 

Hetiang hian an ṭhanlenna i dal thei: 

1. *Sawiselna hmangin*

Mite tihthinrim chu a sawt ngai lo. Anmahni sawisel pawh awmzia a awm tak tak lo. Midangte siam tha tur chuan anmahni dem leh sawisel chu a hlawk ngai lo. Eng vangin? A chhan chu mite i sawisel chuan, i thil duh aiin i thil duh loh zawk chu i thlir ngar ngar tihna a ni.  

Ephesi 6:4 chuan hetiang hian a sawi, “Tin, nangni pate u, in fate tithinur suh ula, Lalpa zirtîrnaah leh thununnaah enkawl zâwk rawh u.” 

2. *Khaikhinna hmangin*

Mitinte hian danglamna kan nei. Khawvelah nangmah ang mihring an awm miah lo. Chuvang tak chuan, midang nena mi tu emaw khaikhin chu engmah awmzia a awm ngai lo. Dik tak chuan, inlaichinnaah hian a hlauhawm zawk hial. Bible chuan hetiang hian a sawi, “Mi tinin mahni thiltih enfiah ṭheuh zâwk rawh se, mi dang nêna inteh lovin, mahni thawh tâwk tê têah lâwmna tûr in nei thei ang;" [Galatia 6:4] 

Bible pumpui hi, mite an chenho dan tur leh an in en dan chungchanga inkaihhruaina leh entirnain a khat a. Dik tak chuan Bible-ah hian “tawn” [one another] tih chu vawi 58 lai kan hmu – entirnan, inhmangaih tawn, induhsak tawn, in ṭawngṭaipui tawn, infuih tawn, inṭanpui tawn, thurawn inpe tawn leh inpui tawnin tihte a awm. 

Chu chu Pathianin min siam dan pawh a ni ve chiah. Thuthlung Thar lamah chuan hetiang hian min fuih bawk, “Chuvângin, inthlamuan tawnin, intichak tawn rawh u, in tih fo ṭhin ang hian.” [I Thessalonika 5: 11] 

Ngaihtuah zui atan. 

Vawiin emaw nimin lam emaw a i chhungte nena in thil sawiho kha han ngaihtuah let teh? Mihring nuna thil pawimawh tak chu in sawi chiah em? A nih loh chuan, engtin nge in intihsawtna lam thu in sawiho theih ang? 

Fa nei i nih chuan eng thil avangin nge i fa chu i zilhhau? Nungchang dik lo pu lovin i nitin nunah i fate entawn tur nun ṭha chu engtin nge i lantir? 

Mite khaikhin emaw sawisel emaw lovin engtin nge in chhungkua chu in intihsawt tawn theih ang? 

[Lettu: Peka]

Thursday, July 28, 2022

INNEIHNA NGHET CHU TUTE TAN PAWH A ṬHA

 Inlaichinna Ṭha

— Rick Warren 

— 27 July, 2022



“Hmangaihna chu vervekna tel lovin ni rawh se. Sual lam chu hua ula, ṭha lam chu pawm tlat rawh u. Unaute hmangaih kawngah chuan hmangaih takin inlainat tawn ṭheuh rawh u; chawimawi kawngah chuan induhsak tawn ṭheuh ula” Rom 12:9-10.

Inneihna nghet chu tute tan pawh a ṭha a ni. A inneia te tan hlawkna a ni a, khawtlang tan thleng pawhin ṭangkaina a awm a ni.

Hmasang aṭang tawhin inneihna hi khawtlang tan leh  chi tin tan ban pawimawh tak pakhat a ni. Inneihna hi a ngheh tlat chuan ram pawh a lo nghet a. Inneihna leh chhungkua a ngheh loh chuan ramin a tuar ṭhin.

Inneihna nghetah chuan mimal inlaichinna pawh a nghet tulh tulh a. Pathianin inneihna hi i nungchang tifamkim turin a hmang a ni. Inlaichinnaah chuan mahni hmasial lohna leh hmangaihna i zir a ni. Kawppui i neih tawh chuan chu aia inlaichinna pawimawh dang i nunah a awm lo vang.

Kawppui ila nei lo a nih chuan, Pathianin i nungchang siam turin midang a hmang thei a, a la hmang dawn a ni. Ka tiam a che — kawppui nei lo te hi tum ṭhelh an ni chuang lo! Pathian duh dan angin, kawppui nei lo te pawhin khawtlang tan ṭangkaina tam tak an nei a ni. A chang chuan, kawppui leh fate nei hoin an tih theih loh thlengin an ti thei a ni. Hei hi a ni thudik chu, khawtlang pawhin kawppui nei lo, midang nena inlaichinna neih hreh chuang si lo pawh a mamawh a ni.

Kawppui i nei emaw nei lo emaw nun awmzia tak chu nangmah chauh khan i awm lo tih hriatchhuah hi a ni. Hlimna tak tak chu, midang te tana nun hlan te, mahni hmasial loh te, midang rawngbawlsak leh hmangaih te aṭangin a awm a ni. Hei tak hi puitlinna chu a ni.

Nun chu hmangaih zirna hmun a ni a. Hei hi tuna thil pawimawh tak a ni. Pathian chu hmangaihna a nih avangin amah anga awm turin a duh che a. Isua anga siam che a duh a. I nungchang siam a duh a ni.

Kawppui nei i nih chuan, a hmasa berah chuan i kawppui  kha Isua nun neihtir hi Pathian thil tum a ni. Ni tin hian nang aiin mi dang ngaihtuahna hun ṭha i nei a ni.

Bible chuan, “Hmangaihna chu vervekna tel lovin ni rawh se. Sual lam chu hua ula, tha lam chu pawm tlat rawh u. Unaute hmangaih kawngah chuan hmangaih takin inlainat tawn theuh rawh u; chawimawi kawngah chuan induhsak tawn theuh ula” min ti. (Rom 12:9-10).

Chu chu inneihnaah i lantir em? Kan innneih hma daih khan, hmeichhe hmangaih dan hriain ka inhria a. Mahse hmangaihna chungchang hi engmah ka hre lo a ni tih ka hrechhuak! Kum 40 lai mai kan inneih tawh hnu hian, hmangaihna chuan thleng min siltira, hmangaihna chuan bawlhhlawh min phiah faitir a. Hmangaihna chuan mi dang a dah pawimawh hmasa a ni tih ka hria a ni.

Inzahtawnna lantir hi Krista anna kawnga ṭhanna zel a ni a. I tan leh khawtlang tan inlaichinna nghet zawk a siam dawn a ni.

Ngaihtuah zui atan

* Eng tiangin nge inneihna nghet chuan in khawtlangah a ni emaw a rampum ang zawng pawhin khawtlang ṭha zawk a siam tih i hmuh?

* Kawppui i nei emaw nei lo emaw, eng inlaichinna nge Pathianin i nungchang siam nan a hman? Mi dang hmangaih leh zah turin eng nge i zir chhuah?

* Vawiinah hian i kawppui i hmangaihna leh i zahna lantir ta che. Chu chuan rah ṭha a chhuah ang. Hmangaih leh zah taka lantirna chuan eng rah nge a chhuah? (Kawppui i neilo a nih pawhin, hei hi in chhungkuaah emaw, i room luahpui emaw i thawhpui lakah i lantir thei)

*[Lettu: Sangpuia]*

IN CHHUNGKUAA I ZIR TUR THIL PANGA*

 Inlaichinna tha

By Rick Warren

— July 28, 2022 



“Isua chu a lo ṭhang lian telh telh a, a fing deuh deuh va, Pathian khawngaihna leh mite duhsakna a dawng zêl a.” [Luka 2:52] 

Chhungkaw ropui chuan mi a ṭhanlentir ṭhin. 

Engtin? Dam chhung daih zirna boruak an siam. Intihsawt tawnna lam an buaipui a. Mi thlarau thilpek leh theihna a ṭhang lian turin an  fuih bawk. Mite chu thil thar zir zel turin an fuih a, an theihnate chu thuam chak turin an pen ṭhin. 

Mahse ṭhang lian tur chuan i thisen zawmpui chauh i mamawh kher lo. In kohhran chhungkua chu i mimal nun ṭhanna kawngah a hnar kaitu an ni tur a ni. 

Thil thenkhat mite nena lungrual taka in ti ho lo a nih chuan i zir chhuah ngai miah lo tur thil tam tak a awm. Zirna inah chungte chu i zir chhuak thei lo ang. I hnathawhnaah pawh i thiam lo vang. Mite nen chauh chung thilte chu a zir thiam theih a ni. 

Midang i Mamawh

Dik tak chuan, i buaina tam berte chu i tetlai aṭanga thil dik chiah lova i lo zir bel tawh vang a ni. In chhungkuaah ngei heng thil pangate hi i zir chhuah a ngai – thisen inzawmpui an ni emaw thil dang pawh a ni thei: 

*1. Mahni chakna thunun i zir.* Chhungkua inlaichinna hrisel awmnaah chuan mahni inhriat dan, neitu anga awm dan leh mahni chakna thunun dan in zir ṭhin. Chhungkaw ropui chuan mitin rinawm taka awm turin an beisei ang a, naupangte pawh an ngaihdan an sawi ve an phalsak ang. 

2. *Buaina hmachhawn dan i zir*: Naupang hmuhah chuan nu leh pate chuan buaina ṭha taka an chinfel theihzia an lantir a ṭul hle. 

3. *Mahni thilneih chân i zir.* I fate chu hnehtu an nih reng i beisei kher lo vang. A nih loh chuan, khawvel tak tak an hmachhawn huna thil chân [lost] an thiam loh chuan chhiatrupna a thleng thei. Hlawhchhamna satliah chuan, anmahni a tichhe kher lova, thil eng emaw hloh chu an nun atan chhiat vekna a ni lo tih an zir a ngai. 

4. *Thil pawimawh ber ngaihhlut i zir.* 

Kan fate chu, mihring nuna thlemna lar zual pathum an hriat a, khawvel nawmna leh chakna do thiam zawnga kan kal a ngai. Chung thlemnate chu nuam I tih zawngte an ni ber a – ṭawngkam danga kan sawi dawn chuan mipat hmeichhiatna, hlawh leh dinhmun te chu. 

5. *Nungchang mawi i zir.* 

Thil tih ṭhin chuan nungchang a siam a. Chhungkua chu mitin Krista anna kawnga an thanlen theih nan an infuih ṭhin. 

Vawiinah, chu thil siamthat hna chu bung tan la. I chhungte – thisen zawm emaw, fa lak emaw thlarau vang emaw a nih chuan tute tan pawh hmun  a la awm e. 

Ngaihtuah zui atan. 

Engtin nge in chhungkuaah chuan zirna boruak ṭha tak in siam? 

Tun lai khawvelah hian eng vangin nge, ṭhalaite chuan harsatna lian zawk hmachhawn chu harsa an tih em em?  

Eng thil nge i tan chuan hlu ber? Bible-ah chuan eng ang thil ngaihhlutna nge kan fate zirtir turin min hrilh?  

[Lettu: Peka]

Tuesday, July 26, 2022

INNEIHNA HI INKUNGKAIHNA TUR A NI

  Inlaichinna Ṭha

— Rick Warren 

— 26 July, 2022



“Pathian ruahmannaah chuan mipa leh hmeichhiate hi an inmamawh tawn a ni.” 1 Korinth 11:11

Inneihna chuan i harsatna a chinfelsak lo che a. Inneihna chuan harsatna a siamsak bawk hek lo che. Inneihna chuan i harsatna a lo hailang a. Mahni chauha i awm lai pawha i harsatna lo ni tawh kha a rawn ti nasa sawt a ni.

Inneih chuan i harsatna a sukiang lo a nih chuan, inneihna chuan eng nge a tih tak? Eng vangin nge Pathianin inneihna chu a hmasa berah a dah si?

Pathianin inneihna a awmtirna chhan chu mipa leh hmeichhe inkungkaihna tur a ni.

Bible in 1 Korinth 11:11 ah chuan, “Pathian ruahmannaah chuan mipa leh hmeichhiate hi an inmamawh tawn a ni” a ti.

Kawppui nei tawh emaw la nei lo emaw pawh ni la. Hmeichhia i nih chuan, i nunah mipa i mamawh; Mipa i nih chuan, i nunah hmeihhia i mamawh ve bawk. Eng vangin nge? Tumah hian Pathian anpui kan nihna hi kan tarlan zawh loh vang a ni. Hmeichhia pawh an tel a, mipa pawh an tel a, kan inmamawh tawn a ni. Chutiang chuan Pathianin min thlunzawm hlawm a. Pathian chuan hmeichhia leh mipaah leh, a nu leh a paah te leh inneihna te a duang chhuak a ni. Pathian ropui a va ni em!

Eng vangin nge Pathianin mipa a siam hmasaka, a hnuah hmeichhia a siam ve leh tih hi i ngaihtuah ngai em? Eng vangin nge an Pahnih chuan a rualin a siam mai loh?

Adama hlawkna turin a ti niin ka hre ber. Adaman a nunah hmeichhia a mamawh nasatzia hrechhuak se a ti niin ka hria.

Genesis 2:18 ah chuan, "LALPA Pathian chuan, mihring amah chauhva awm hi a ṭha lo ve: a mah ṭanpuitu tûr a kawppui âwm mi ka siamsak  teh ang," a ti a.

I nun kawng engkimah nangmah ṭanpui tur kawppui i mamawh a ni. Chutichuan inneihna chu a bik taka kawppui neihna a lo ni ta a; chu inneihna chu inkungkaihna a lo ni ta nghal a ni.

Hemi chungchangah hian Isuan eng nge a sawi le: “Nimahsela leilung piantirh aṭang chuan, ‘Anni chu hmeichhia leh mipaah a siam a ni,’ Chu mi avang chuan ‘Mipain a nu leh a pa a kalsan ang a, a nupui a vuan ang; tichuan an pahnih chuan tisa pumkhat an lo ni tawh ang,’ chutichuan pahnih an ni tawh lo va, tisa pumkhat an ni tawh zawk a ni. Chutichuan Pathianin a zawm tawh chu mihringin ṭhen suh se," a ti a.” (Marka 10:6-9).

Tichuan he Pathian Thu hian inneihna chungchang kawng thumin a rawn sawifiah a:

1. Inneihna hi Pathian ruahman a ni a. Kan duh thua kan hnawl ngawt a rem lo a ni.

2. Inneihna hi mipa leh hmeichhe inkar a ni a. An pianphung renga awmze nei tura duan — tu te pawh min duan dan a ni.

3. Inneihna hi tlo tura duan a ni. Nimahsela chutiang chu a ni lo fo si a. Pathian duh dan i tlin lo a nih pawhin ngaidam tur chein a inpeih reng a ni. Amaherawhchu innneih hi chu damchhung atan a ni.

A chunga thil pathum kan sawi takte khi a fir hle a ni tih i hre mai em? Mi tam takin awih lo mah se, thudik a la ni reng!

Mi tam tak chu he inneihna dan piah lamah hian an duhthusam angin an khawsa tlat maia chu chu tunlaia thil thleng dik tak a ni bawk si a. A tak khawvela kan chen miau avangin, duhthusam ang ngawtin a awm theih loh va, duhthusam ram pawh chu a awm lo kan ti ngawt thei bawk si lo.

Pathianin inneihna a buatsaiha i duhthusam ram aṭang chuan kawng a awm a ni. Chu inneihna dan hnuaiah chuan i lut a nih chuan Pathianin inneihna avanga a ruahmansa hlawkna tam tak i tel ang.

Ngaihtuah zui atan

* Kawppui la nei lo tan eng vangin nge inneihna awm chhan hi hriatthiam a ṭul?

* Marka 10:6-9 a kan hmuh inneihna chungchang hi engtin nge Kristian ten hman sual phet kan tum ṭhin le?

* Engvangin nge inneihna hian mimal harsatnate chu a laihlan ṭhin? Kawppui i nei tawh a nih chuan, chung harsatnate chu chinfel dan ngaihtuahpui turin eng nge i tih theih?

[Lettu: Sangpuia]

Monday, July 25, 2022

PATHIAN RAWNG NGE SUM RAWNG I BAWL?

 Sum enkawl dan 

- Rick Warren 

- July 25, 2022 



"Chhiahhlawh tumahin hotu pahnih rawng an bawl kawp thei lo . . . Pathian leh sum rawng in bawl kawp thei lo ve." (Luka 16:13) 

Pathianin tu emaw hnenah eng emaw pe turin a ti che a, mahse heti hian i lo chhanga, "Lalpa engpawh ka pe thei e, mahse kher tih loh hi," tiin, chutiang a nih chuan chu thil chu i ta a ni miah lo - chu thil chuan a nei let tawh zawk che tihna a ni. 

Luka 16:13-ah chuan heti hian kan hmu, "Chhiahhlawh tumahin hotu pahnih rawng an bawl kawp thei lo . . . Pathian leh sum rawng in bawl kawp thei lo ve." tiin. 

Tu rawng nge emaw eng rawng nge i bawl dawn thlang vat rawh - i duhthlanna chu i thilpekah a lang ang. I nuna lal atan Pathian i thlan chuan, i pawisa ip chungah pawh a lal ang. 

Tu emaw mi hausa tak mai a awm a, sawma pakhat aia tam mah thawhlawm a pe ṭhin a. Mahse chutiang reng chu a ni hauh lo. Kum liam ta khan sum enkawl dan chungchanga mithiam a rawn a. Rei deuh tak an titi dun hnu chuan, chu pa chuan lehkhapuan a la a, bawm lem a ziak ta a. Bawm pawn lamah chuan thil pahnih a ziak a: pawisa chhinchhiahna (dollar sign) leh Isua kraws lem. 

Heti hian a sawi ta a, "I ngaihtuah tur thil pahnih awmin ka hria a. Mahse he bawm pawn lamah hian khawi lem zawk hi nge, a laia ka dah i duh min hrilh phawt loh chuan ka pui thei lo che." tiin. 

Mi hausa tak mai chuan rei lote hnuah, "Ka nun laimu atan Isua ka duh e" a rawn ti a. Chu chu a nun her danglamtu a lo ni ta- chuta ṭang chiah chuan, chatuan atan a khawlkhawm ṭan reng a lo ni. 

Miin i nun entir nan, bawm lem siamin a laiah engnge i dah duh tiin zawt che sela, engnge i sawi ang le? Kraws nge pawisa lem i chuantir ang? I chhanna chu bank-a i sum awm zat tarlan nen a inmil em? I nuna hmun pawimawh ber lai engin emaw a chang tih i hria ang, mahse i sum leh hun hman danin i ngaih pawimawh ber chu engnge tih an hril a ni. 

Sum chungchangah chuan thutlukna pahnih i siam a ngai: A hmasa zawkah chuan, tunge i zirtirtu ni dawn le? A dawt lehah chuan, khawiah nge i sum i dah ang- chatuan hmunah nge he leiah hian? 

Isuan, "Vanah, sulrul leh tuiekin a ei chhiat lohnaah, rukruten an reh pawha an ruk hek lohnaah chuan, in tan rote khawl khawm zawk rawh u; i ro awmna apiangah i rilru pawh a awm ang."(Matthaia 6:20-21) 

Pathianin, i pawisa kha a mamawh miah lo.  A lantir kha a ni a duh zawk ni- i thinlung kha. I sum leh pai Pathian hnena i hlan pahin, i nun zawng a hnenah i hlan a ni. Vawiin hian a sawi ang pe zel turin inpe rawh. 

Ngaihtuah zui atan. 

Engvangin nge, mite hian sum kalsan a harsa an tih em em? 

Pathianin i pawisa a mamawh lo. Chumi hriatna chuan engtinnge sawma pakhat pek chungchangah nghawng a neih? 

I nun laimu atan eng nge i duh? Chu thu tlukna chuan engtin nge i nunah eng danglamna nge a thlen le? 

[Lettu: Mapuia Fanai]

Sunday, July 24, 2022

LUNGNGAI MAI LO LA, PATHIANAH RINNA NGHAT RAWH

 Sum enkawl dan 

- Rick Warren 

- July 24, 2022 



"Tin, ka Pathian chuan, Krista Isuaa a ropuina ngahzia ang zelin, in tlakchhamna tinreng pawh a phuhruksak ang che u." (Philippi 4:19) 

Vawiin hian mi ropui tak niin, naktukah erawh mi laktlak loh ber i ni leh nghal thut thei bawk, ni khat thil thua mi hausa tawntaw, a tuk leh a leiba tam tak nei leh nghal thei ang chi kha. Eng anga tam thawk chhuakin leh eng anga tam pawh dah khawl mah la, kan sum dinhmun hi englai pawha danglam thei reng  a ni. 

Chuvang chuan i lungngai ṭhin a ni. Mahse engtin nge Bible hian sum avanga lungngaihna chungchang a sawi le? 

*1. Thil âtthlâk tak a ni.* Matthaia 6:25-ah chuan heti hian kan hmu, "Chuvangin, ka hrilh a che u, 'Eng nge ka ei ang a, eng nge ka in ang aw?' tiin in nunna thu leh, 'Eng nge ka silhin ka fen ang aw?' tiin in taksa thu lungkham suh u. Ei tur aiin nunna a thupui zawk lo vem ni? Silhfen aiin taksa pawh a thupui zawk lo vem ni?" Hlauh zawng tam tak i la hmachhawn ang. Mahse sum lama tlakchhamna hian hneh che suh se. Hringnun hi thil lakkhawm vak vak lam a ni lo. Thil pawimawh tak tak te chauh ngaihtuah rawh. 

*2. Thil pangngai a ni lo.* Isuan mipuite hnenah Pathian thilsiamten lungkham tur reng reng neih a ngaih loh thu a sawi: "Chungleng savate hi en rawh u; buh an tuh lo va, an at hek lo, buh inah an seng lut hek lo; nimahsela in Pa vana mi chuan a chawm si a. Nangni chu anni ai chuan nasa takin in hlu zawk lo vem ni"?(Mat. 6:26) 

*3. Ṭhil ṭul a ni lo* (Mat. 6:30). Pathian leh kan hnena a thutiamte kan hriat fuh tawk loh avangin sum lamah hlauhthawnna tur a awm lo. I mamawh apiangah mawhphurhna a  la zel a. Heti hian Isuan a ti, Matthew 6:28-30 "Ram tuktinpar thanzia hi tha takin ngaihtuah rawh u; hna an thawk lo, la pawh an kai hek lo;  nimahsela ka hrilh a che u, ... Chutichuan, ram hnim, vawiin anga nung, a tuka thuka tuah leh mai tur mah Pathianin chuti kauva a chei chuan, aw nangni rin tlemte u, silhfen a pe zawk em em dawn lo che u em ni"? 

I lungngaih khan Pathian chunga i rilru put dan a dik tawk lo a ni mai thei. Pathianin a ngaihsak dawn a ni a tihah khan mawhphurhna lak i tum tlat a ni  thei. Philippi 4:19-ah chuan heti hian Paulan a sawi, "Tin, ka Pathian chuan Krista Isuaa a ropuina ngahzia ang zelin, in tlakchhamna tinreng pawh a phuhruksak ang che u." 

I nuna thil thleng leh i sum neih zat Pathianin a hre vek. I dil hma reng pawhin i mamawh a hria. A chungah rinna i nghat thei ang. 

Ngaihtuah zui atan. 

A chang chuan he khawvelah hian pawisa hi a pawimawh ber niin a ngaih theih. Mahse i nunah khan sum ni lo eng nge pawimawh le? 

Engtin nge Pathian chunga rinna nghah leh sum leh paia rinawmna i kal kawp tir? 

Sum lama i lungngaih hunin Bible thu engte'n nge fuih thar ṭhin che? 

[Lettu: Mapuia Fanai]

Saturday, July 23, 2022

THILPEK PEK KAWNGA THINLUNG PUT DAN CHI LITE

Sum enkawl dan

- Rick Warren

- July 23, 2022



"Mi tinin ui chunga pe lovin, pek loh theih loh anga ngaia pe hek lovin, an thinlunga an tum ang zelin pe theuh rawh se; Pathian chuan hlim taka petu a ni a hmangaih ni." 2 Kor 9:7

Thilpek chungchangah hian Pathian hian eng nge kan pawisa ipah awm tih aiin, kan pekna thinlung hi a ngaihven zawk. A duh tak zawk chu i hausakna aiin i duhna tak tak zawk kha a ni.

Bible chuan 2 Korinth 8:7-ah, "Mi tinin ui chunga pe lovin, pek loh theih loh anga ngaia pe hek lovin, an thinlunga an tum ang zelin pe theuh rawh se; Pathian chuan hlim taka petu a ni a hmangaih ni" a ti a. He châng hian thilpek kan pek laia kan thinlung puthmang tur chi li a sawi a ni.

*1. Ngaihtuahna fîm nen pek.* A thawh thut a pek ching lo la. Thilpek chungchanga a rau ber chu i ngaihtuahna i sen a, i tawngtai a, i rilru i siam hi a ni. I thilpek kha Pathian chuan i nuna pawimawh leh awmze nei ni turin a duh a, chuvang chuan ruahman lawk thin tur a ni.

*2. Phur taka pek.* "Ka pek ngei ngei a ngai" tih zawngin ngaihtuah suh. Mi thilphal i nih avanga Pathianin i nuna thil ropui tak tak a tih tur hre chungin pek thin tur a ni.

*3. Mahni duh thu ngeia pek.* Miin pe ngei ngei tura an nawr luih che chuan, pe suh. Khatiang thilpek kha Pathianin mal a sawm dawn chuang lo. Mahse Pathianin pe turin a duh che nia i hriat chuan, chu chu mahni duh thu ngeiin phal taka pek hun chu a ni.

*4. Lawm taka pek.* Hlim takin pe la. Greek tawnga 'thilpek' tih thumal tobul hi 'hlimawm' tih thumal nen an tobul a inang tlat zuk nia! Pathian hian amah leh midangte thilpek nuam i tih hi a duh zawng a ni.

Pek tur a ni em emaw, engzat nge ka pek ang aw tih i ngaihtuah leh chuan, Pathian ngaih pawimawh ber chu i thinlung kha a ni tih hre reng la. Ngaihtuahna seng chungte, phûr takte, i duh thu ngei leh hlim taka i pek hian, chu tak chu Pathianin mal a sawm tur thilpek chu a ni tih i hre thei ngei ang!

Ngaihtuah zui atan...

Pathian chuan ngaihtuah chungte, phûr tak te, duhna nen hlim taka pe thin turin min duh a. I tan heng pali zinga mi hi eng hi nge har ber le? Eng nge awl ber ni bawk? A chhan eng nge?

Pek loh theih loh anga ngaia i awm changin eng tianga lo dawnsawn hi nge tha ber? 

Tuna thilpek i pek dan leh thutlukna i siam thinte hmangin i thinlungah Pathianin engtin nge hna a thawh le?

(Lettu: Msa)

Friday, July 22, 2022

NAKTUK ATAN SUM KHAWL LA, VAWIINAH TLAK RAL VEK SUH

 Sum leh Paia Intodelh

By Rick Warren

— July 22, 2022 



“Mi fing inah chuan sum leh pai hlu tak tak a awm ṭeuh va, Mi â-te erawh chuan an ei zo zêl.” [Thufingte 21: 20] 

John D. Rockefeller-a kha a hun laia pa hausa ber ni ṭhinin, miten a hausakna chhan thuruk an zawt fo ṭhin. A chhanna an chhinchhiah dan chuan kai-da 10-10-80 a hmang niin an sawi. Mite hnena a sawi dan chuan, a sum deh chhuah zaa 10 chu a sem chhuak zel a; zaa 10 chu a khawlkhawm a; zaa 80 hmang chuan a khawsa ṭhin niin an sawi. 

Thufingte 21: 20 chuan hetiang hian a sawi, “Mi fing inah chuan sum leh pai hlu tak tak a awm ṭeuh va, Mi â-te erawh chuan an ei zo zêl,” tiin. 

Sum khawlkhawm hi, Pathianin a mite sum chungchanga a fiahna kawng khat a ni. A thilpekah i rinawm leh rinawm loh a fiahna a ni. Hmalam hun atan tunah khan i khawl a nih chuan i fing tihna a ni a. Engmah i khawl lo a nih thung chuan i fing lo tihna a ni. Pathian chuan sawma pakhat pe turin a duh che, ( I kohhran lawina kaltlangin i thawhchhuah sawma pakhat pe turin ) tin hmalam hun atana khawl turin a duh che.  

I thawhchhuah zaa 80 kha intunnun nan a tawk lo niin i ngai a ni thei, mahse chu chu i khawpkham  lo a nih chuan, i neih phak bakin i khawsa tihna a ni. I sum chu ṭha takin i vawng lo tihna a ni a, i neih aia tam i hmang tihna a ni. Hei hi hre rawh, Pathian chuan i sum hmangin a fiah ṭhin che. Pathian chuan i sum chungchanga mi rinawm anga a hmuh che i duh em? 

Kai-da 10-10-80 chu vawiina mite tih dan tlanglawn letling chiah a ni. Tunlai kalphungah chuan, I bill zawng zawng tlak turin a hrilh che, mahse, chutianga i tih chuan sawma pakhat thawh tur leh sum khawl tur i nei lo hial thei. Pathian chuan hetiang hian a sawi, “Min pe hmasa rawh, nangmah kha erawh chu a pahnihnaah inpe rawh (Sum khawl], chumi hnu chuan i bill te chu i tlak chauh dawn nia,” tiin. Chutianga indawt chu Pathianin mal a sawm ṭhin dan a ni – chutianga indawta i sum enkawl tur chuan Pathian chuan a duh che a ni. 

Engmah i khawl lo a nih chuan, “vawiinah tlak ral ang aw” tihna thinlung i nei a ni. Chutiang ngaihtuahna chuan “Tunah ka nei a, ka hmang nghal dawn. Naktuk lam chu theihnghilh ang!” tihna a ni. 

Pathian chuan, naktuk chauh ngaihtuah turin a duh lo che. Naktuk lo thleng tur atana inbuatsaih turin a duh che a, tichuan ti tura a duh che chu i ti thei ang. 

Naktuka awmze nei taka nung turin, vawiina i itzawng kalsan chu a fin thlak viau ang. A tih pawh i ti thei mai ang. I Sum khawl chu thlarau thil a ni a, Pathian chuan a khawngaihna in, i mamawh tak rahbi harsa dai tur chu a pe ang che. 

Vawiin chauh ngaihtuahin nung suh. Naktuk atana sum khawl tur chuan zir ngai ang ang chu zir chhuak ang che. Chu chu Pathian hnathawh dan pawh a ni. 

Pathian ruahmanna chu i ngaihthah a nih chuan, leiba i dil tihna ang vel a ni. Pathian duh dan anga i che a nih chuan muanna i nei ang. 

Ngaihtuah zui atan. 

I sum thawhchhuah ṭhenkhat khawl thei lo turin engin nge tibuai che? 

Eng ang kawngah “vawiin chu tlakral vek teh ang” tihna thinlung chu i neih ve? 

Sawma pakhat i pek avangin eng tiangin nge Pathian chuan a lo chawimawi ve tawh che? 

[ *Lettu* : Peka]

Thursday, July 21, 2022

LEIBA HNUCHHAWN DAN

 _Sum Enkawl Dan_ 

By Rick Warren

— July 21, 2022



“I leiba chu rei rial suh.” [Thufingte 3:27]

Pathian chuan leiba neih chungchanga a ngaihdan chiang takin a tarlang. Thufingte buah chuan hetiang hian kan hmu, “I leiba chu rial rei suh,” tiin [Thufingte 3: 27]. Tin, Rom lehkhabuah chuan hetiang hian kan hmu bawk, “ Inhmangaih tawnna ngawt lo chu tu ma engmah ba suh u,” tiin [Rom 13:8]

He thu hi chawplehchihin i lo hre tawh hial ang, mahse Pathian chuan Bible-ah chiang takin a tarlang: Leiba neih chu thil ṭha a ni lo. 

Chuti chung chuan mi tam takte chu leibaah an pil mek thung. Hmalam an pan a, an leiba chu tlak thei ngat sela chuan a tahtawl te te pawhin pek tlak mai chu an duh ang. 

Chu chu Pathianin a duh dan che pawh a ni. I leibatte chu tlak turin a duh che a, tichuan Amahin malsawmna a vur ang che. Mahse leina aṭanga tal chhuah chu thil awlsam a ni lo. Pakhatnaah chuan leiba aṭanga tal chhuah chu a tuma i tum a ngai, ruahmanna fel tak i neih a ngai bawk. Chung rahbi pahnihte chu i lo en chhin dawn teh ang.  

Leiba aṭanga tal chhuah tum rawh. Leiba neih thur mai chu thil awlsam tak a ni tih i lo hre tawh hial ang. Ngaihtuahna sen chiam pawh a ṭul lo vang. I hawi zawng i thlak thut a ngai a, kawng chho tak i zawh hial a ngai ang. Chutianga leiba aṭanga tal chhuak tur chuan thutlukna harsa tak leh thutlukna mumal tak - hun pek leh mahni inthunna - a phut hial.  

Kawng chho zawh lai chuan khawhar a awl khawp mai a. Mahse Pathian chuan i awmna chiah kha a hre chiang. Chutiang kawng chu i la zawh dawn a ni tih hmanah khan a hre tawh. I harsat buaina karah chuan, a ṭanpui duh che a, a tichak duh chein i ṭhan len a duh. I buainaah chuan a awmpui tlat che. Malin i awm lo. 

Leiba kalsan turin ruahmanna siam rawh. Leiba kalsan chu ni tin tih tur a ni a, rahbi khat te tea rah ngai a ni bawk. Chubakah chuan mi tam berin an thil ngainat loh a keng tel: mahni inthununna. Thil eng emaw lei insumte, thil eng emaw ti tura thulukna siam te, ti lo tura inbuatsaihte a keng tel bawk ṭhin. 

Bible chuan Thufingte 21: 5 ah chuan hetiang hian a sawi, “Mi taima ngaihtuahna chuan neihnunna lam a pan a, mi thatchhia erawh chuan tlakchhiatna lam chauh a pan a ni,” tiin. 

Leiba i nei a nih chuan he Bible-a vaukhanna thu kan hmuh hi ngaihthah suh: A chinfel dan kawng dap rawh. Leiba i neih chuan, natna i nei a – na eng emaw i neih chuan a rang thei ang bera chhuah i duh ṭhin. Chutiang hunah chuan kawng awlsam zawh a chakawm viau zel. 

Mahse kawng awlsam zawh mai lovin Pathian ruahmanna mumal tak chu thlir ang che. Chu ruahmanna chu zawh tum la, tichuan i thil tum tihlawhtling turin theih tawp chhuah ang che. 

Kum khat chhung chutianga leiba tlak tuma i beih fan fan chuan eng chen nge i thlen ang tih han ngaihtuah chhin teh. Chu kawng chu nitin zawh turin inbuatsaih la, Pathian finna leh zahngaihna hmachhuanin kawng harsa chu zawh ang che. 

Ngaihtuah zui atan. 

Eng vangin nge mi tam takte chuan an sum hman danah bithliah an insiam duh loh? 

Tunah khan leiba i lo nei lo a nih pawhin i nei lo reng dawn tihna a ni thei ang em? 

Kum khat chhungin eng ang dinhmunah nge sum thuhlaah chuan i awm i rin. Nitin chu thil tihlawhtling tur chuan eng nge i tih ang? 

[ *Lettu* : Peka]

Wednesday, July 20, 2022

PAWISA CHU A HMANNA TUR TICHIANG RAWH

  Sum enkawl dan

— Rick Warren 

— 20 July, 2022



“Mi taima ngaihtuahna chuan neihnunna lam chauh a pan a. Mi thatchhia erawh chuan tlakchhamna lam chauh a pan a ni.” Thufingte 21:5 

Tu te pawh hian sum leh paiah chuan rinawm kan duh ṭheuh mai. Isua zuitu i nih chuan, sum leh paiah pawh Pathian malsawmna i dawn duh ka ring. Pen khata chutiang nih theihna dan chu sum hmana tura ruahmanna siam hi a ni a — thlarau lam a budget siam hi chinṭhana neih tur a ni.

Budget han tih hian sum hmanchhuahna siam hi a ni mai. I sum chu ho mai maia khawhral lovin a hmanna tur mumal taka siam hi a ni. Sum leh paia hlawhtlinna chan dan chu, pakhatnaah chuan, i pawisa hmanna tur ti fel la, chu chu a hlawhtlin theih nan ruahmanna fel takin siam ang che.

Zalen taka sum hman hi sum peipunna a ni lo. Pawisa renchem taka hmanna aṭangin a lo thleng zawk a ni. Pawisa zalen taka i hman chuan engzat nge i dehchhuah tih aṭangin an teh lo che a; i dehchhuah chu engtin nge i hman tih aṭangin an teh zawk che a ni. Chutianga i hman thiam chuan i lak luh chu tam lo mah se awmze nei takin i hmang thei dawn a ni.

Tuna i lak luh pawh i hman daihzai thiam loh chuan,  sum tam zawk pawh i hmang thiam chuang lo vang. Sum i dek chhuak tam emaw tlem emaw pawh nise, i hmanral dan tur chu i zir a ngai a ni.

Thufingte 21:5 chuan, “Mi taima ngaihtuahna chuan neihnunna lam chauh a pan a. Mi thatchhia erawh chuan tlakchhamna lam chauh a pan a ni.” Tunlaiah chuan tu te pawh hian, “thil an ti zung zunga” an duhzawng thil pawh an lei thuaia— rang takin, tum lawk lovin pawisa an hmang. Chutiang chawpchilh rilru chu: Thil i hmu a, i awta, i lei ringawt ṭhin ang hi.

Chutiang chawpchilh deuha thil lei mai duhna chu engtin nge i tihtawp ang? Budget-ah dah la. Ruahmanna siam la, i pawisa hmanna tur chu tifel ṭhin ang che. Chutiang chuan thil pawh i lei tlem deuh ang.

Zirchianna aṭang chuan i bazar tlem chuan, pawisa pawh i hmang tlem tih hi. Entirnan, ba i nei a nih chuan, a tawp a tawpa hahdam tura i kal duhna chu bazarna lamah a nih ṭhin vang a ni ang. Khuaiin a zuk che i duh loh chuan khuai awmna aṭang chuan inthiarfihlim rawh!

Heng thute hi thil thar a ni lo, a ril em em thung a ni. Amaherawhchu zawm hi a harsa em a. Pawisa hmanna thlak danglam tur chuan mahni inthunun a ngai hle a, budget ziak chhuak tura beih leh chumi zulzuia hmalak chu a ngai bawk a ni.

Amaherawhchu a harsa i tih hunah chuan, Pathian chu i hnenah a awm reng a, i tana thil ṭha ber a duh tih hria ang che. Sum enkawlnaa i rinawmna hmuh a duh a. Sum vawngtu ṭha tak ni tura a ruatna che i tihhlawhtlin theih nan a ṭul zawng zawng a ti ang.

Ngaihtuah zui atan

* Eng vangin nge sum hmanna tur budget siam chu a ṭul? (Budget siam dan hi i man thiam chiah lo a nih chuan i ṭhiante a thiam rawn ang.)

* Sum i hman tlem zawk theih nan thil pakhat eng nge bansan theih i neih le?

* Zalen taka pawisa hmanchhuah hi i nunah engtin nge a thawh dan?

[Lettu: Sangpuia]

Tuesday, July 19, 2022

SUM ENKAWL DAN ṬHA CHU PATHIANA INNGHAHNA AṬANGIN A INṬAN

  Sum enkawl dan

— Rick Warren 

— 19 July, 2022



“Tin, ka Pathian chuan Krista Isuaa a ropuina ngahzia ang zelin, in tlakchhamna tinreng pawh a phuhruksak ang che u” Philippi 4:19

I sum leh pai tiamin kawng tinrenga Pathian malsawmna dawn i duh chuan, malsawm tlakin awm ang che. Pathianin mal a sawm che a nih chuan rintlakin awm bawk ang che. Ni engemawti chhung chu i sum enkawl dan chungchanga i hriatthiam ngai kawng sarih kan zirho dawn a ni.

A hmasa berah chuan eng hna pawh thawk la Pathian chu kan mamawh min petu a ni tih hria ang che. Amah hi a ni kan mamawh engkim min petu chu – chu chu i thawhpuite kaltlang pawhin a rawn ti thei a ni.

Mi tu emaw chu sum hnar lo kalnaah i ngai a nih chuan i mangan chang a awm ang, a chhan chu chumi hmang chuan sum hnar a lo kal loh chang a awm thei dawn si; i hna emaw pawisa emaw i thil neih emaw i chan thei a ni. 

Mahse Pathian nen chuan tlakchham reng reng i nei lo vang. Engkim hi ama ta a ni si a! Rom 11:36 chuan, “Amah aṭang leh, amah avang leh amah atan thil zawng zawng hi a lo awm a ni si a; a hnenah chuan chatuanin ropuina chu awm rawh se” tiin.

Tui chhuahna dawt pakhat pawh hi lo tawp ta se, Pathianin awlsam takin a dang a ti haw leh thei a ni. Hna pakhat i lo chan a nih pawhin, hna dang a pe thei che a ni. Pathianin kawng pakhat a khar a nih pawhin kawng dang a hawng leh thei a ni. Kawngka zawng zawng a inkhar a nih pawhin, tukverh a la hawng thei a ni.

Pathian i thlana, a rintlakzia i hriatthiam hnuah chuan, mihringah emaw sumah emaw i innghat tawh lo vang. 

Philippi 4:19  ah chuan, “Tin, ka Pathian chuan Krista Isuaa a ropuina ngahzia ang zelin, in tlakchhamna tinreng pawh a phuhruksak ang che u” a ti a ni. Pathianin kan mamawh chu kan neih theih dan tur pawh kan ai pawhin a hre zawk a. Kan mamawh apiang chu min pe turin a intiam bawk a  ni. 

Sum enkawl dan chu he zawhna aṭang hian a inṭana: Tun hnenah nge emaw khawiah nge i rinna i nghah?

Pathianah i rinna i nghat a nih chuan, zing tin i thawhin hei hi sawi ang che, “Lalpa, engkim hi i ta a ni a. Nangmah aṭanga lo chhuak vek a ni. Nangmah lo kan mamawh min petu tumah an awm lo – ka mamawh apiangte ka neih theih nan nang rin che ka duh a ni”

Pathian a i innghah chuan i lungngaihna pawh a kiang anga, Pathian i rin avanga i mamawh a pek tur che pawh hmuhtir che a malsawm che a duh a ni.

Ngaihtuah zui atan

* Engvangin nge Pathianin i sum enkawlah i rinawm a ni tih lantir tura a duh che?

* Engtin nge Pathianin sum leh pai chungchanga amaha rinna i nghah avangin mal a sawm che?

* Pathianin i mamawh a pek theihna tur chein a taka i zawm theih ngei turin engtin nge sum leh pai i enkawl ang?

*[Lettu: Sangpuia]*

Monday, July 18, 2022

VANA RO KHAWL KHAWM DAN

 _Sum enkawl dan_

- Rick Warren 

- July 18, 2022



"I ro awmna apiangah i rilru pawh a awm ang." (Mat. 6:21)

Vana ro i khawl khawm apiang kha chatuana i hlimpui turte an ni a, i sum leh pai thil ṭha tih nana i hman apiang khan vanah ro i khawl khawm a lo ni.

Niminah khan i sum leh paite i nun siam nan, Krista taksa inpawlhote fuih nan leh, ṭanpui ngaite ṭanpuina hmanga chatuan atan ro khawl khawm chungchang kan zir a. Vana i chanpual tur a pun leh zual theih nan i peipun tur thil pahnih a la awm cheu mai.

*4. Khawvel pum huapa Pathian sumhnâr.* Chanchin ṭha puan darh nan leh thlarau bote Krista hnena hruai nana i sum leh lai i hman kha a ni. Luka 16:9-ah chuan heti hian kan hmu, _"Ka hrilh a che u. Sum lemin in tan, thiante siam rawh u; sum a boral huna chatuana awmnaah chuan an awmtir nan che u."

Mi tam tak chuan he changin a sawi tum hi an hre lo. Sumin ṭhian i lei thei tihna em ni? Ni lo ve. A awmzia chu, mite vanrama an luh theihna turin engtin emaw thawk chhuak turin Pathianin a duh che tihna a ni, tichuan vanram i luh huna an lo lawm theih nan che.

Chu chu he khawvel kan cham chhunga thil kan peipun theih ropui ber a ni. Tu emaw talin i zarah vanram an lut dawn em le?

*5. Pathian sum bawm.* Pathian chibai bukna atana i sum leh pai i pekte kha Pathian sum bawm chu a ni. 

Thufingte 3:9-10 ah khan heti hian Pathianin min tiam,  _"I sumin LALPA chawimawi la. I thil lo pung hmasa ber zawng zawngte nên; tichuan i buh in chu a lo khat liam ang a, i sawrkhur uain tharin a luang liam ang."_ _"I thil lo pung hmasa ber zawng zawng"_ a tih hi sawma pakhat a ni - i thawh chhuah zawng zawng aṭanga zaa sawm (10%) kohhran kaltlanga i pek kha a ni.

A nihna takah chuan Pathian hnenah engmah i pe thei tak tak lo, engkim neitu a ni tlat a. Mahse i naupan laia i nu leh pate hnen aṭanga i pawisa hmuhte kha ngaihtuah la. I nu piancham ni a thilpek tur i va lei khan i nu pawisa tho a ni i hman ni. Chutiang a nih chuan i thil leisak kha a ngaihlu ta lo tihna a ni em? Ni lo ve - kha thilpek phena i ngaihsakna leh hmangaihna kha a ni a hmuh zawk ni. Chutiang chiah chu i thilpek chunga Pathian rilru puthmang pawh a ni.

Bible chuan i ro awmna apiangah i rilru pawh a awm ang tiin min hrilh. He leia thilte hi i ngaihhlut berte an nih chuan nitin i ro awmna chu i hlat zel tihna a ni. A chhan chu nitin he leiah hian i awm a, nitin chatuan atana ro i khawl khawm theih hun a liam zel a ni. He lei thil, i chhuahsan turte hi nitin i hlat zel a ni.

Mahse Pathian sum bawma i khawl khawm zel a, i sum leh paite a rawngbawl nana i hman chuan nitin vanah ro i khawl khawm a ni ang. I ro chu hlat lovin nitin i hnaih zel zawk a lo ni ang.

Missionary Jim Elliot chuan heti hian a sawi, "A kawl theih hauh loh pe a, a hloh theih hauh tawh loh tur hlawhtu chu mi â a ni lo ve" tiin.

Chatuan atana ro khawl khawm  tura i sum leh pai hmang turin i inring em? Hetianga ṭawngṭai hian bul i ṭan thei:

"Lalpa, chatuan daih tur ni lova ka sum leh pai tam tak ka lo khawh ral tawh avangin min ngaidam ang che. Vanrama khawl khawm zawk tawh tura bul ṭan ka duh e. Thlarau lama chak leh zual nan te, finna leh hriatna  kawnga ṭhan len nan te, leh i duh ang mi ka lo nih theihna turin vawiin hian ka sum leh pai i duh anga hmang turin ka inhlan e. I thil min pekte hi midangte nena inlaichinna ṭha zawk leh Kristaa ka unaute laka hmangaihna ka lantir theih nana hmang turin min pui ang che.

"Ka sumte midang rawngbawlsak nana hmangin chatuan atana khawl khawm ka duh a. Thil phal tak mi leh midangte tana malsawmna thlentu nih zir ka duh e. Ka sumte hi midangte i hnena hruai nana hman ka duh a; ka thilpekte a zara  miten vanram an luh hi ka duh a ni. Tin, Lalpa, ka thilpekte leh hlante hmang hian chatuan atan khawl khawm ka duh a; ka thil neih zawng zawng lut hmasa berte hmang hian chawimawi che ka duh a ni.

"Lalpa, engkimtithei chu ka rohlu a nih theih nan ka sum  ngainatna zawng zawngte thlah ka duh a ni. Ka hloh theih tawh loh tur thil nei tura ka kawl theih loh thil ka pek avang hian mi â ka ni lo tih min hriat nawntir fo ang che. Isua hmingin, Amen."

Ngaihtuah zui atan.

Nangmah avangin tu emaw takin vanram a luh phah dawn em? Mi dangte Isua hnena hruai turin i sum enkawl danah eng thutlukna nge i siam theih le?

Sawma pakhat i pe em? I sum thawh chhuah zawng zawng aṭanga sawma pakhat zel kha. I la pe lo a nih chuan engtin nge pe thei turin i sum enkawl dan i siamrem theih ang?

Engtik khan nge chatuan atan i sum hmanga i lo khawl khawm le? Chumi avang chuan Pathian malsawmna i dawng tawh em?

[Lettu: Mapuia Fanai]

Sunday, July 17, 2022

CHATUAN DAIH TURA KHAWL KHAWM DAN

 Sum enkawl dan

- Rick Warren 

- 17 July, 2022



"Thil ṭha tih uarin  mamawhte hnena pek kawngah chuan thil phal sela, midangte hnena pe tura inring rengin awm rawh se. Hetianga an tih chuan an hma hun atana innghahna lungphum ṭha tak ni turin an khawlkhawm a lo ni anga, tichuan nun tak chu an tem ang." (1 Tim. 6:18-19, NLT)

Bible chuan 1 Tim. 6:18-19 ah heti hian min hrilh,  "Thil ṭha tih uarin  mamawhte hnena pek kawngah chuan thil phal sela, midangte hnena pe tura inring rengin awm rawh se. Hetianga an tih chuan an hma hun atana innghahna lungphum ṭha tak ni turin an khawlkhawm a lo ni anga, tichuan nun tak chu an tem ang."

I thil khawlkhawmte chu nakinah vanah i la chên dawn a ni, i sumte thil ṭha tihna atana i hman apiang khan vanah i khawlkhawm zel tihna a lo ni.

Chutianga tih dan kawng ṭha ber chu engnge ni ta ang le? Sum enkawlna lama mite zirtir ṭhintu chuan i sum neih zawng zawng hmun khata dah vek turin a ti ngai lovang che. Chutiang ni lovin i sumte kha hmun hrang hrangah chanvo intluktlang tak turin i dah ṭha khiau zawk ngei ang.

Chatuan atana i khawlkhawm turin Pathianin sum hnar chi hrang hrang a pe che tih i lo hre tawh ngai em? Vawiin hian chung zinga pathumte chu ka zirho anga, a dang pathum chu naktukah. Hengte hi fiah vek an ni. Chhui let theih vek an ni a, venhim tlat an ni. Tihchhina chhiatna thlen chi an ni lova, sem tur tam tak an rah chhuak a ni.

*1. Ṭhan lenna atana Pathianin sum hnâr a pek.* Hei hi i nun ṭhan lenna atana engemaw i tih apiang kha a ni. Thufingte 10:16-ah chuan heti hian kan hmu, "Mi fel thawhrimna chuan nuna a thlen a, Mi suaksual hlawkna chuan sualna." (Thufingte 10:16)

A nih leh engtinnge sumin i nunna i tihpun ang? Thlarau nunkawngah te, finna kawngah te leh rilruk sukthlek kawngah ṭhan len nan hmang rawh. I sumte kha i thiam thil tih hmasawn nan leh puitlinna lama ṭhan len nan i hman chuan chatuan lo awm tur atan i khawlkhawm tihna a ni.

*2. Pathian nena sum inṭawm.* I sum kha ringtu inpawlhote fuih nan leh ringtu dangte nena inzawmna atana i hman apiangin Pathian nen in khawlkhawm tihna a ni. Rom 12:13-ah chuan heti hian kan hmu, "Mi thianghlimte tlakchhamnaah chhawmdawl ula; mikhualte lawmin awm fo ula."

Eng vangin nge ringtu dangte i hmangaihna lantir nan Pathianin i sum hmang tura a duh che? Chhan pathum a awm. Pakhatnaah chuan Pathian chhungte zinga mi i nih a lantir. Pahnihnaah chuan, inpumkhatna a thlen. A tawp berah chuan ring lote hnena Pathian thu hretu a ni.

*3. Pathian rawngbawlna tur sum.* Hei hi i sum hmanga midangte rawng i bawl khan i khawlkhawm a ni. I sumte la chhuaka ṭanpui ngaite hnena luang chhuak turin Pathianin a duh che a ni.

Thufingte 11:24-ah chuan heti hian kan hmu, "Sem darh chu pun lehzualna a ni a, Mamawh tawka liam kawmpui chu tlâkranna a ni." Ṭawngkam danga kan dah dawn chuan mite i ṭanpui nasat poh leh Pathianin a ṭanpui ang che. A chhan chu mamawhte petu a ni a. Thil phal tak a ni a, amah ang ni turin a duh che a ni.

Chutianga i nungchangah te, ringtu dang chungah te leh a mamawh apiangte chunga i ṭhat chuan Pathian i ang tawlh tawlh a ni tih i in hmu ang. 

Ngaihtuah zui atan. 

I nungchang tichhe thei thil atan te sum i mamawh em? I nungchang tih hmasawn nan chungte chu engtin nge i tih ang?

Eng vangin nge ringtu dangte enkawlna hmanga Pathian chhungte zinga mi i ni tih lantir a pawimawh viau?

Thil phal turin engin nge fuih phur che? Chu i phurna chuan engtinnge i thil phalna nun a nghawng?

[Lettu: Mapuia Fanai]

Saturday, July 16, 2022

I SAWMA PAKHAT CHUNGCHANGAH PATHIAN RING NGAM RAWH

 Sum enkawl dan

- Rick Warren

- July 16, 2022



"Sawma pakhat chu in nunah Lalpa dah hmasak in zirna tur a ni" Deuteronomy 14:23 (TLB).

Thil engemawah Pathian malsawmna dawn i duh chuan, chumi thilah chuan Pathian dah hmasa la. Chuvang chuan, i sum chungchangah Pathianin malsawm che sela i tih chuan, i sum leh paiah Pathian i dah hmasak ber a ngai a ni. Sawma pakhat innghahna chu hei hi a ni: i lakluh atanga hmun sawma ṭhena hmun khat Pathian i pe ang tih hi.

Sawma pakhat chungchanga *thutiam, a chhan, a hmun* leh *a nî* sawina Bible châng pali a awm.

Pakhatna, "I sumin LALPA chawimawi la. I thil lo pung hmasa ber zawng zawngte nên; Tichuan i buh in chu a lo khat liam ang a, I sawrkhur uain tharin a luang liam ang" - Thufingte 3:9-10. Pathian chuan i thil tharchhuah/thawhchhuah hmasak apianga amah i chawimawi chuan, sum leh pai zawngin mal a sawm ngei dawn che a ti a ni.

Kum 50 vel zet liamtaah khan Kay-i nen tu emaw lakah bâ kan nei dawn a nih pawhin, Pathian lakah chuan kan bâ ngai lovang tiin kan intiam a. Pathian hi kan pe hmasa ber anga, ngaihtuah buai lovin kan pe mai thin ang kan ti a. Cheng 10 ka hlawh chuan, cheng hmasa ber kha kan pe a. Cheng za ka hlawh chuan, a hmasa cheng sawm kha kan pe leh mai a. A tir ata Pathian hnen atanga kan dawn kha a ni hrim a, a dang zawng zawngah pawh a malsawmna dawn zel ka duh a ni.

Pathian hian engvangin nge sawma pakhat pe turin min tih le? Deuteronomy 14:23-na chuan, "Sawma pakhat chu in nunah Lalpa dah hmasak in zirna tur a ni" (TLB) a ti. Pathian hian i sum a mamawh a ni lova. Mahse, chumiin a entir: i thinlung zawk kha a duh a ni. Amah ring ngam turin a duh che a ni.

Khawiah nge sawma pakhat i pek ang? I venga chhang dawrah i pe dawn em ni ang? I unau kum thum lai hnathawka kal bo ta hnenah zawk em ni ang? Ni lo e. Chung chu lainat tanpuina thilpek inpek a ni. Sawma pakhat pek hi mi kan lainatna avanga tanpuina inpek ang a ni lova, Pathian chibai bukna a ni. Pathian hnen a thleng zawk thin.

Malakia 3:10-ah chuan, "Ka inah ei tûr a awm theih nân sâwma pakhat zawng zawng chu thawhlawm inah rawn la rawh u, Vân tukverhte chu hawnsak che uin Malsawmna dawn sên loh khawp hial ka vûr dawn che u nge dawn lo, mi han fiah teh rêng u, Sipaihote LALPA chuan a ti." Thawhlawm in chu temple/biakbuk emaw, Pathian chibai bukna hmun emaw hi a ni.

Engtikah nge sawma pakhat i pek ang? Pathian chibai i buk niin i pe ang. Bible chuan 1 Kor 16:2-ah, "Ni sarih ni hmasa berah chuan mi tinin, malsawmna in hmuh angzia zelin dah khawl ṭheuh ula; ka lo kal huna thawhlawm khawn reng reng a awm loh nan," a ti a. Chawlhkara ni hmasa berah Pathian hnena i pek hian, i ni hmasa ber, i sum zinga a hmasa ber i pek hian, "ka nunah a hmasa ber i ni" tia i puanchhuahna a ni.

Bible châng hi han en ta la. 'Dah khawl' a tih hi lo chhinchhiah la. Sawma pakhat hi phur thut a pek tur a ni lova. I tum lawk anga, chumi ang chuan Pathian remruatna i chawimawina niin, sawma pakhat chu zahawm takin i pe thei ang. 

Tichuan Pathianin mal a sawm dan che leh a hman zel dan che chu i nunah i hmu zel dawn a ni.

Ngaihtuahzui atan...

A tak tak ramah hian, i lak luh atanga sawma pakhat Pathian hnena pek hi eng nge a awmzia le?

Pathian hian hmun dangah ni lovin a biakinah sawma pakhat pek tur a tih chhan hi eng nge ni a i rin?

Rinawm taka sawma pakhat i pek theih na'n vawiin hian engtin nge i in ruahman theih ang le?

(Lettu:Msa)

Thursday, July 14, 2022

TUNAH PHUN LA, MAHSE DAWHTHEI RAWH

 Sum Enkawl Dan

By Rick Warren

— July 14, 2022



“Thil ṭha tih i ning suh ang u, kan inthlahdah loh zawngin a hun takah kan la seng ngei dâwn e.” [Galatia 6:9]

Phun ṭan hun chu tun hun ngei hi a ni. 

“Eng emaw hi chu ka la ti ang …” titute hi ka lo tawng ve chamchi tawh ṭhin. An hna aṭanga an chawlh hunah hna/rawngbawlna tam zawk thawh emaw sum tam zawk pek emaw an tum a, a nih loh pawhin an kaisan hun atan – a eng emaw ber a ni thei.  

Mahse, “engtik ni emaw” hi engtik ni mah a ni tak tak lo. Hun ṭha zawk lo chhuah hun i nghak tak tak thei lo, tunah ngei hian i inruahman a ngai. Eng vangin? I phun hma poh leh, i nunin a rah chhuah i seng hun chhung chu a tam mai dawn a ni. 

Mahse, a seng hun chu i duh hunah a ni ziah kher lovang. A tuh hun leh seng hun inkarah chuan a tlai chang a awm fo. Hun bi pakhat chhungin i tuh a, hunbi dang daihah i seng ṭhin. 

Beidawng mai lova, dawhthei taka i nghah a ngai fo.

Chu chu Pathian rama thil inrelbâwl dân kawng khat chu a ni. Marka 4: 26-28-ah chuan hetiang hian Isuan a sawi, "Pathian ram chu miin a lovah chi a theh a,  zânah a mutsan a, chhûnah a tho va, chi chu engtia lo ṭiak a, lo ṭhang nge tih a hre lo ang hi a ni. Lei chuan amahin rah a rawn chhuahtîr mai ṭhin, a tîr berah a kûng, a dawtah a vûi, chumi zawhah a vûia a fang pum chu,” tiin. 

A rahchhuak chu a lo lang ngei dawn a, mahse, muangchangin thil dang nen a lo lang ang. Hun eng emaw chen a duh a, dawhthei taka i chet a ngai: "Thil ṭha tih i ning suh ang u, kan inthlahdah loh zawngin a hun takah kan la seng ngei dâwn e". [Galatia 6:9]

Kum liam taa i thlai ṭawih chhiate kha theihnghilh tum rawh. Chutianga ti lo chuan, i nunin khuarei daih hlawkna a têl tur chu thlir ang che. Sum chungchanga harsatna i neih chu zan khat thilthuah i chingfel mai thei lovang. Inchingfel turin a kum tél vel i mamawh chang a awm ang, thil engkim chingfel tur chuan kum eng emaw chen a duh a ni. A phun hun chhung leh a seng hun chhungah chuan hun eng emaw zat a tlak a ngai. 

Bible chuan Sam 126: 5-6 ah hetiang hian a sawi:

 "Mittui tla chunga tuhtute chuan, Hlim takin an seng a, Ṭap chungin buh chi feh chhuahpui mah sela, An buhphalte kengin hlim takin an lo haw leh ang," tiin.  

Eng thil i chan avangin nge i indawm kun reng? I hna i chân a ni mai thei. I hriselna a awngrawp pawh a ni thei. I hmangaih tak i chân a ni thei bawk. I sum khawl sa i hloh a ni thei. I hna chawlh hun atana i sum khawl chu a hun dawn ṭepah a chingpen hlauh thei. I beiseina chu a lo thâmral vek a ni thei.   

Indawmkun satliah chu a pawi lo, mahse sûn chiam erawh a ṭul lo. Hnual rawih kher lovin hmalam pan ṭhin ang che! 

Vawiin hi thlai chi thlak ni ngei chu a ni e. 

Ngaihtuah zui atan. 

Chhuan tharte hnenah sum chungchang thurâwn pe dawn ta ang la, eng nge i sawi ang? I sum enkawl dana i lo tihsual tawhah chuan eng nge i zir chhuah ang a, i sum kawl lai mekah chuan eng nge i hman ang? 

Eng ang thil tihsual leh sum chungchanga hlawhchhamna nge kalsan ngai i neih? I sum enkawl dan thuhlaah hmalam pan turin vawiin hian eng nge tih ngai ni-a i hriat? 

I nunah khan eng nge neih tam i duh? Engtin nge chutiang chi chu vawiin hian i tuh ang a, nakinah a rah i la seng leh theih ang? 

I nun khan Pathian i ring tawh em? 

 *I nun khan Isua a lo ring ve tawh em?* 

Bible chuan Isua Pathian Fapa kaltlang chauhin vanram i kai thei dawn a ni tih a sawi a. I vanram kalkawng chu i thawk chhuak thei lo: "Rinna avânga khawngaihnaa chhandam in ni, chu chu in thawh chhuah a ni lo, Pathian thilpêk a ni. Thil ṭha tih avângin a ni lo, chuti ni se miin an chhuang dah ang e" tiin a sawi. [Ephesi 2: 8-9]

I sualte thupha chawi tur leh i nuna Isua ring tura i inpeih tawh chuan he ṭawngṭaina thu hmang hian ṭawngṭai ang che: “Lalpa duhtak, i thutiama ka hmuh dan chuan Isua ka rin phawt chuan ka thilsual tih zawng zawngte ngaihdam a ni ang, ka damchhan ka zir tawh ang a, i chatuan inah chuan engtik niah emaw chuan min lo la lawm ang. 

 "Ka sualte avangin thupha ka chawi a, Isua hnenah amah chu ka Chhandamtu leh Lal atan ka intulut e. Isu, zui che ka duh a, i rawngbawl turin ka inpe e. Tlawm takin ka nunna hi i kutah ka hlan a, i chhungte zinga min lo lawm turin ka ngen a che. I hming ka dil e. Amen".

He ṭawngṭaina hi i hlan thei a nih chuan, he mail ah hian Rick@PastorRick.com min lo bia ang che. Isua nena inzin kawng atana thuziak pawimawh tak tak lo thawn che ka duh a ni. 

[ *Lettu* : Peka]

Wednesday, July 13, 2022

I THEH AIIN I SENG A TAM ZAWK

 Sum enkawl dan

— Rick Warren 

— 13 July, 2022



“Amaherawhchu chutiang kawngah chuan theh tlem chuan a at tlem bawk ang a, theh tam chuan a at tam bawk ang. Mi tinin ui chunga pe lovin, pek loh theih loh anga ngaia pe hek lovin, an thinlunga an tum ang zelin pe ṭheuh rawh se; Pathian chuan hlim taka petu a ni a hmangaih ni” 2 Korinth 9:6-7

Kuthnathawktuin huanah bean tam tak ching sela, eng rah nge thar a beisei ang le? Dawnfawh em ni? Nge Thingfanghma zawk? Ni lo e, bean bawk a thar chhuak ang. Buaina tur emaw zawhna tur a awm hran lo, a chhan chu a tuh a piang chu a thar tur a ni mai.

Chu chu siam nawnna dan chu a ni – i nun kawng engkimah hmang la a dik vek ang, a bikin sum dehchhuah chungchangah pawh. Kawng dangin siamnawnna dan chu lo sawi ila – i theh apiang i seng ang.

Bible chuan, “Amaherawhchu chutiang kawngah chuan theh tlem chuan a at tlem bawk ang a, theh tam chuan a at tam bawk ang. Mi tinin ui chunga pe lovin, pek loh theih loh anga ngaia pe hek lovin, an thinlunga an tum ang zelin pe ṭheuh rawh se; Pathian chuan hlim taka petu a ni a hmangaih ni” 2 Korinth 9:6-7

He thil hi a ṭha zawng emaw a ṭhalo zawng emaw pawhin i chungah a thleng thei a ni. Ngilneihna chi i theh chuan midang pawh i chungah an ngilnei ang. Mi i ngaihdam chuan midang pawhin an ngaidam ve ang che. I thilphal viau chuan mi pawh i chungah an thilphal ve ang.

Mahse engtiklai pawha i thinrim chuan, mi pawh i chungah an thinur ve ang. Mi bum i chin viau chuan miin an bum ve ang che. Mi rel i hrat viau chuan, engnge lo thleng ang? Miin an rel ve mai ang che.

Siamnawnna dan chuan i theh apiang i seng ang a ti a. Mahse puntirna dan chuan i theh aia tam i seng ziah a ti a ni.

Vaimim fang khat leiah i tuh hian, fang khat chauh i thar lo. Vaimim kung a lo ṭo a, vaimim kawmah chuan fang tam tak i thar ṭhin a ni. Hei hi Pathianin he leilunga a thiltihtheihna a tarlanna a ni. I tuh aia tam daih i tharchhuak ṭhin a ni.

Chuvang chuan miin min beih pawhin ka beilet duh ngai lo. A chhan chu thanga awh ka duh lo a ni. Ka chungchang thu tupawhin eng ang pawhin sawi se, a ṭha lo zawngin ka chhang ngai lo. A chhan chu, ka chhanlet vaih chuan ka theh aia tam ka seng dawn si a. Chuvang chuan ka chungah an tih loh dan anga chhanlet ka duh zawka. Anmahni malsawm leh ṭawngṭaisak chu ka duh zawk a ni. Chu chu dawn ka duh vang zawk a ni, ka theh aia tam ka seng ziah ṭhin a ni.

Thufingte 11:24 ah heti hian kan hmu, “Semdarh chu pun leh zualna a ni a, mamawh tawk aliam kawmpui chu tlakranna a ni.” 

Ngaihtuah zui atan

* I nunah puntirzelna dan chu engtia nasain nge a thawh le?

* I thil peipunna aṭang chuan engnge i beisei? I beisei anga i seng theihna turin engtin nge chi i theh le?

* Engtin nge Pathianin puntir lehzual che sela i duh (Thufingte 11:24)? I thil pek danah Pathianin hma a sawntir theihna tur chein i sum enkawl danah engnge thlak danglam ngai le?

*Isua nena nun thar ṭan turin i inpeih em?*

Isua ringtute tan chuan thiam loh chantirna a awm lo tih Pathianin min tiam a ni. I sualna lak ata chhandam turin Isua a rawn tir a ni. Krawsa a thihna avang chuan thil i tihsual tawhte leh i tihsual tur te nen lam a man a pe tawh a ni. I sualna avangin amah leh amah inhlanin, a felna min pe a, Pa Pathian nena inlaichinna kan neih theihna turin hna min thawhsak a ni.

Chanchin ṭha chu chutah chuan a tawp lo. Pathian chuan Isua chu thihna ata a kai tho bawka, sualna leh thihna ata a thiltihtheihna chu a lantir bawk a ni. Chu chuan vanrama chatuana a mah nena chen theihna min neihtir a ni.

I nun chu Isua Krista hnenah i hlan duh chuan, he ṭawngtaina hmang hian ṭawngṭai ang che. “Lalpa, misual ka ni ka inhria e, chuvang chuan i mi ngaihdamna ka dil e. Isua Krista hi i Fapa a ni tih ka ring a. Ka sualna avangin a thi a, thihna hnehin a tho leh a ni tih ka ring e. Min chhandamtu a ni tih ka pawma, ka Lalpa atan ka pawma, vawiin aṭangin amah zui turin ka inpe e. Ka nun hruai la, i duh zawng ti turin min pui ang che. Isua hmingin ka dil e.

Isua i pawma i ṭawngṭai a nih chuan, email ah hian min lo bia la Rick@PastorRick.com min hriattir ang che. Isua nena i zinkawng i zawh theihna tura thil ṭangkai ka lo thawn dawn che nia.   

[Lettu: Sangpuia]

Tuesday, July 12, 2022

I NGHAH MEK LAI KHAN, PATHIANIN HNA A THAWK RENG

 Sum enkawl dan

— Rick Warren 

— 12 July, 2022



“Tichuan, thil ṭha tih i ning suh ang u; kan inthlahdah loh zawngin a hun takah chuan kan seng dawn si a” Galatia 6:9

Bible chuan engkim tana hun bik a awm thu min hrilha, “Engkim tan hian hun ruat a awm a, van hnuaia thiltih zawng zawng tan hun remchang a awm” Thuhriltu 3:1

Nun hi hun hrang hrangin a siam a ni tih hi a dik hle a, chungah chuan nghah hun chhung pawh a tel a ni. Hman leh tun emaw tun leh nakin hun inkarah hian nghah khawtlai hun chhung a awm zel bawk. Chu chuan mi tam tak a tihnual ṭhin reng a ni. Ruahmanna, peipunna leh khawlkhawmna nei duhte tan a beidawnthlak ṭhin, vawi leh khatah a rah hmuh tur a awm nghal theih loh avangin.

Mahse rah chu zawi muangin a lo hmin a. Huana tomato rah hminsa nge i ei duha a hringa lawha tih hmin chawp? Tomato hmin sa ngei, muang changa ṭhantir tawh hnu lawh leh a la hel, a hun lova lawh chu khaikhin rual a ni lo. A hun hmaa i lawh chuan a tuina i hloh tihna a ni.

Sum enkawlnaah chuan i tuh hun ni lovah i seng a ngai ang. Chutiang zelin vawi khatah a rualin an hmin vek lo bawk. Theite i ching a nih chuan, an hmin rual vek lo tih i hria ang. Zawi zawiin an hmin a, tlem tlemin i lo thei ang. Sum dehchhuahna Pathian duh dana i nei a nih chuan vawi leh khatah i vannei ngawt dawn lo. Hun rei tak hnuah chauh i dawng ang. Nakin hnua a rah i sengna turin i nghah a ngai dawn a ni.

Amaherawhchu i nghah mek lai khan Pathianin hna a thawk reng a ni. I thawh rim rah emaw pawisa emaw thildang emaw i nghak mek lai khan, nang chuan engmah thleng lovah i ngai maithei.

Mahse, thil engemaw chu a thleng a ni. Thlai chi chu lei hnuaia a awm lai khan muang changin a lo ṭo a ni. Chu thlai chi chu Pathianin mal a sawm phei chuan zawi zawiin a lo ṭhang ang. Nakinah chuan thlai ṭiak chu leiah a lo ṭo chhuak anga, a hnathawh chu i hmu ang.

Amaherawhchu, i thawhrim rah i hmuh hma pawhin Pathianin hna a thawk a ni tih i rin erawh a ngai thung a ni.

Thlaite hian ṭhanglian turin hun an mamawh a. Thil engmah hi vawi leh khata lo puitling nghal thei a awm lo. Kuthnathawktu tumah hian darkar reilote hnuah an thlai chi tuh, lai chhuak leha a rah seng tum nghal an awm lo. An awm danin awmtir la, Pathianin a hun takah a ṭhantir mai dawn a ni.

Galatia 6:9  ah chuan, “Tichuan, thil ṭha tih i ning suh ang u; kan inthlahdah loh zawngin a hun takah chuan kan seng dawn si a” a ti a ni. 

Ngaihtuah zui atan

* I nunah eng rah ber nge seng beiseiin Pathian i lo nghah tawh le?

* Rah seng tur i nghah chhung chuan thlarauvah engtin nge i ṭhan le? I nghah lai chuan Pathianin engnge a zirtir che?

*Engvangin nge i tuh rah chu seng turin Pathian a nghahtir che nia i rin?

[Lettu: Sangpuia]

Monday, July 11, 2022

PATHIANIN CHI TUH TURIN A NGHAK RENG CHE

 Sum Enkawl Dan

- Rick Warren

- July 11, 2022



"Buh fang leia a tlak lohva, a thih loh chuan a mal chauhvin a awm reng thin; a thih erawh chuan tam takin a rah thin." (Johana 12:24)

Lo neituin rah chhuah thei hauh lo mai lo a neihin engtinnge a tih? Sawiselah a tlak mai lo. A ṭawngṭaipui pawh a ngai kher lo! A chhuak a, thlai chi a va thlak mai zawk - a chhan chu chi a tuh phawt loh chuan engmah a awm dawn tlat lo. A duh apiang ṭawngṭaiin a dil thei alawm, mahse rah a chhuah dawn hauh lo. 

Pathian nghak niin i inhre mai thei. Kha hna hmu tur khan Pathian i nghak niin i ngai mai thei. Pathianin kawppui tur a pek hun che i nghak niin i ngai mai thei bawk. Vanneihna dawng turin Pathian i nghak a ni mai thei. Mahse Pathian chuan, "Min nghak emaw i ti a ni lo maw? Keimah hian ka nghak che asin! Chi tuh turin ka nghak reng che."

Hringnunah hian engkim mai hi chiin bul a inṭan: inlaichinna a ni emaw, sumdawnna a ni emaw, kohhran a ni emaw, engpawhnise. Chi chu tuh a nih phawt loh chuan engmah a thleng ngai lo.

Engvangin nge Pathianin chi tuh tura a tih che? A chhan chu chi tuh hi rinna lantirna kawng pakhat a ni. I neihte kha la la, a nei lote hnenah pe rawh. Hei hian rinna a mamawh a, Pathian ropuina a thlen a ni.

Krawsa thi tura khawvela a lokal chhan a sawifiah lai khan Isua khan chi tuh rang seng chungchang a sawi a ni. Johana 12:24-ah chuan heti hian kan hmu, "Buh fang leia a tlak lohva, a thih loh chuan a mal chauhvin a awm reng thin; a thih erawh chuan tam takin a rah thin." Isuan, "Ka thihna leh thawhlehna avangin mi, vanramah an lut ang. Chi ka tuh dawn, chu chi chu ka nunna a ni dawn a ni." tiin a sawi.

Hei hi chi tuh rah seng kalphung chu a ni: Mamawh i neih hun apiangin thlai chi tuh rawh. I mamawh apiang- hun tam zawk a ni emaw, inlaichinna a ni emaw, thahrui tam zawk a ni emaw, sum tam zawk a ni emaw, lam ṭang ngah emaw, finna thuk zawk emaw i mamawh chuan a mamawhte hnenah pe rawh. Finna nasa zawk i mamawh chuan finna i neih sa kha midangte hnenah hrilh rawh. Mahni inpumpek rawh!

I mamawh tam apiang i pe chhuak tur a ni tih hi thil âtthlak tak a ni mai thei, mahse Pathianin pe tur che a a duh dan che a ni tlat a, malsawm pawh a chak ṭhin a, i nunah rah duhawm tak a chhuah ngei ang.

Ngaihtuah zui atan.

Pathianin enge a sem hun nge i nghah?

I mamawh zâwng chungah chuan Pathianin eng ti turin nge a tih che ni a i hriat? Vawiin hian eng chi nge i theh theih le? 

Chi i tuha mahni i inpek ral hian i nunah leh midangte nunah eng rah nge a chhuah le? Chumiah chuan engtinnge Pathianin i nun a chher?

[Lettu: Mapuia Fanai]

Sunday, July 10, 2022

I NEIH THILTEN I NUN AN LUAH KHAT MAH MAH EM?

 Sum Enkawl Dan

- Rick Warren 

- July 10, 2022



"Mahse kei zawng hausakna hi ka lawmna a ni lova, nang hmuh che leh nang nena kan inkar a ṭha a ni tih hriatna hi ka lawmna a ni si a. Vanram ka thlen hun chuan ka lungawi tawh ang, hmaichhana ka hmuh dawn che avangin." (Sam 17:15, TLB)

Nun hi engnge ka neih tih lam a ni lo. I thil neihte chunga rilru put hmang dik tak i neih kha a ni- chutiang a nih loh chuan i neih thilte khan i nun an luah khat hlauh ang. He leia i neih thilte khan chatuan an daih dawn lo tih i hriat a ṭul a ni.

Luka 12:15-ah chuan Isuan heti hian a sawi, "Tin, an hnenah, 'Fimkhur ula, awhna reng reng lakah chuan inveng rawh u; sum ngah hi mihring dam chhan a ni lo ve,' a ti a."

I hlutna kha i sum neih tam zawng aṭangin teh ngai suh. I hlutna kha i thil neih hlutzawng nen a inzawm niin ngai hek suh. Kan neih thilte hi hringnuna kan tana thil hlu ber an ni lo tih hria la. He khawvelah hian engmah i luhpui lova, engmah i chhuahpui hek lovang. Hringnun hi engnge kan neiha engnge kan hlawh chhuah tih lam a ni lo; midangte nen eng inlaichinna nge kan neih tih leh Pathian leh midangte hmangaih dan zir chungchang a ni zawk.

I nun kha he khawvel thilte ngaihtuahna tur a ni lo tih hriat reng theihna chu chatuan thilahte kan nun kan pek hi a ni. Engte nge chatuan daih tur chu tihah i rilru sawrbing la. He lei kan thil neihte hi chu rei lote atan chauh an ni a, chuvang chuan thil neih tam lamah i nun innghat suh se. Thil pahnih chauh chatuan daih tur an awm: Pathian thu leh mihringte. 

Duh thlan tur i nei. He khawvel hi chuan hlimna nei tur te, hlawhtling tur te, mi pawimawh zawk ni turte, hlutna nasa zawk nei tur leh him zawk turin thil i neih tam a ngai a ni tiin a hrilh che a. Chuvang chuan duhthlanna i siam a ngai: Madison Avenue (mi hausate sumdawnna hmun lian) nge i Lalpa i ngaihthlak dawn? Mihringte nunphung nge Krista thu i ngaihchan dawn? He khawvel thu nge Pathian thu i ngaihthlak dawn? Pakhat zawk chuan i dam chhung zawng daih lungawi lohna a pe che anga; pakhat zawk chuan hlimna dik a pe ang che.

Sum leh pai tam tak neih tuma i beih hmain hei hi inzawt hmasa rawh, "Ka nun chhan ber engnge ni? Neih tam leh zual chauh em ni? Engnge ka ngaihtuah, engnge ka sawi, engah nge ka rilru ka pek? Eng atan nge ka nun?"

Han hawi vel la, sum leh pai chen tur tam tak nei i hmu nual ang. Mi larte leh sumdawnna lama mi hlawhtling tam tak i hmu ang. Heng mite bank account-ah chuan sum tam tak a haw lut pur pur reng a. Chen tur tam tak an nei, nei tam vak lote pawh an awm thei tho.

Nang engnge i nih le? Chen tur tam tak i nei mai thei, mahse nun chhan tur i nei em? Pathian nen inzawmna ṭha i nei em? He khawvel chuan i nei vek thei alawm tiin a bum che a. Thu dik tak zawk chu, thil zawng zawng i nei thei lo- chu aia pawimawh zawk chu, hlimna nei turin heng hi i neih vek a ngai lo tih hi. Hlim i thlan phawt chuan i hlim thei a ni.

Hlimna thurûk chu i thil neihahte ni lova tu ta nge i nih tih zawka himna leh lungawina i zawn hi a ni. Chu chu Kristaah i hmu ang.

Sam 17:15-ah chuan hei hi kan hmu, "Mahse kei zawng hausakna hi ka lawmna a ni lova, nang hmuh che leh nang nena kan inkar a ṭha a ni tih hriatna hi ka lawmna a ni si a. Vanram ka thlen hun chuan ka lungawi tawh ang, hmaichhana ka hmuh dawn che avangin." (TLB)

Ngaihtuah zui atan.

Pathian nen in len dunna nun tichak zawnga ke pen si lovin eng hmuh theih leh hmuh theih loh thilte nge neih tuma i tlan ṭhin le?

Hlawhtlinna emaw nihna sang zawk emaw neih tumin engtinnge midangte nen in inlaichinna i hralh ṭhin? Chung inlaichinna chu nei let/siamṭha leh turin vawiin hian engnge i tih ang?

"Engkim neih" ah hian i lungawi em? Engvangin?

[Lettu: Mapuia Fanai]

Friday, July 8, 2022

MIDANG NEN I INTEHKHIN ANG NGE I LUNGAWI MAI ANG?

 Sum Enkawl Dan

By Rick Warren

— July 8, 2022



“Châkna chavai mai mai ai chuan mita hmuh sa ngei chu a ṭha zâwk. Hei pawh hi engmahlo leh thil lothlâwn mai a lo ni.” [Thuhriltu 6:9]

Lungawi theih dan kawng tha ber pakhat chu midangte nena inkhaikhin loh a ni. Buaina langsar ni fo chu mite nena inkhaikhin i uar lutuk kha a ni! Kan inkhaikhin chamchi a ni ber.

Mi tute emawh inah i va leng a, i thil tih hmasak ber chu inkhaikhin a ni: “An chhuat hi ka duh e! An puanzar hi han en teh! E he, an tv chu leh! Nangmah i inngaihtuah ve ta thung a, “Kan ina kan thil neihte chuan an tluk lo hle mai!” Tu emaw i kal pel a, “A sam a tih dan kha ka duh hle mai, ka sam ve hi zawng a hnawk nuai mai vawiin chu,” i ti chiam ṭhin. 

I inkhaikhin ve reng a, chu chuan a tihnual rawih ṭhin ang che. I tih tawh loh a ngai! Lungawina chu i zir dawn a nih ngai chuan i nun chu midang nena khaikhin i bansan vat a ngai ang. 

Nangmahin nei kher lova mite thil neih i lawmpui thiam a ṭul. Mite hlawhtlinna emaw thil neihte chu itsikna tel lo leh neih ve vek tum kher lovin i lawmpui thiam a ṭul. 

He thu hi mi tam takten an thil hriat thiam loh a ni: Bungrua eng emaw chu nei kher lovin i hlimpui ve thei tih chu! Tlang thengthaw nuam taka teihawi nuam i ti a ni thei. Eng vangin nge mite thlam hawh mai theih emaw i ṭhiante thlam chu nangma puala lei kher lovin i hawh mai lovang? Thil eng pawh nei kher lovin a nawmna a chen theih.  

Thil khaikhin miah loh chu pawm dan ṭha a ni satliah lo – Pathian thupek a ni zawk. Exodus 20: 17-ah chuan hetiang hian kan hmu, “ I vêngte in leh lo awt suh; i ṭhian nupui pawh ît suh, a bawihpa emaw, a bawihnu emaw, a bâwng emaw, a sabengtung emaw, a neih eng mah i awt tûr a ni lo ,” tiin.

Awhna chu thil neih tumna thunun theih loh a ni. Sual pumpelh ngai tak a nih avangin Thu Sawm pekah pawh telh a ni hial. Awt tih chu Greek ṭawnga a awmziaah chuan thil in duh tak in thlah phal tawh loh tihna ang a ni. Pathian thil thlawn pek i dawn zinga Amahin pe chhuak tura a tih che i pe chhuak thei lo a nih chuan, i nei a ni tawh lo – chu thil chuan nangmah zawk kha a nei che a ni. 

Mahse duhna tih thung erawh a dik lo vek lem lo. Dik tak chuan engmah i duh loh tlat chuan i tihlawhtling thei ngai lovang. Krista anna kawnga ṭhan len chu i duh loh tlat chuan i ṭhanglian thei ngai lo vang. Mi thil phal nih i duh loh chuan i thil phal ngai lo vang. 

Chutianga Krista-anna, lungawina nun chu mite nena i inkhaikhin tawh loh hunah chauh i chang ang. Mite nena i inkhaikhin chuan chu chuan awhnaah a hruai lut che a, mite thil neih i awh chiah chuan lungawina i nei thei tawh ngai lovang. 

Thuhriltu 6: 9 chuan hetiang hian a sawi “Châkna chavai mai mai ai chuan mita hmuh sa ngei chu a ṭha zâwk. Hei pawh hi engmahlo leh thil lothlâwn mai a lo ni,” tiin. 

Ngaihtuah zui atan. 

Mite thil neih i lawmpui ve theih nan engtin nge i thil neihte i thlir dan kha i thlak danglam ang? 

Pathian chuan bungrua ni lo thil dang eng angin nge i nun chu chhungkhat turin a duh che? 

Ringtute chuan Pathianin an duhzawng a pek dan tur an sawi chamchi a. Eng ang lawmna nge Pathian chuan pe che sela i duh?  

[Lettu : Peka]

INREM LOH LAIA ZAHNA HLAWH DAN

_Hma Hun Eng Zawk Nei Turin_ - Rick Warren - November 22, 2026 _"Tangkarua leh rangkachak aiin hmingṭhatna leh zahna hi an ...